Rezydencja choreograficzna „Cops & Robbers” („Gliniarze i złodzieje”) Manolisa Saridakisa, Medie Megas i zespołu (Grecja)
Eksploracja partycypacyjnych i dostępnościowych aspektów tworzonego spektaklu.
Rezydencja „Cops
& Robbers”
Manolis Saridakis – koncepcja,
choreografia, taniec
Medie Megas – dramaturgia, choreografia,
taniec
Olympia Antonena i Ismini Slijper – choreografia,
taniec
Chrysanthos Christodoulou – muzyka
Rezydencja greckich artystów i artystek w Centrum Kultury ZAMEK w Poznaniu
odbywa się w ramach projektu Europe Beyond Access.
Jest to trzeci etap powstawania spektaklu „Cops & Robbers” tworzonego przez
Manolisa Saridakisa, Medie Megas i towarzyszącego im zespołu.
Premiera przedstawienia odbędzie się w lutym 2027 roku w Atenach, w ramach
Onasis New Choreographers Festival, głównej greckiej platformy prezentującej
prace eksperymentalne, hybrydowe formy sztuki oraz choreografię o charakterze
osobistym lub politycznym, autorstwa nowego pokolenia twórców i twórczyń.
Punktem wyjścia spektaklu jest tradycyjna dziecięca zabawa w policjantów i złodziei („Cops & Robbers”). Dla Saridakisa gra jest związana zarówno z osobistymi, radosnymi wspomnieniami z dzieciństwa, jak i z lękiem i niepewnością, których doświadcza konfrontując się z rzeczywistością przemocy w otaczającym go świecie.
Saridakis jest jedynym w Grecji i jednym z niewielu w Europie choreografem z niepełnosprawnością intelektualną i autyzmem, który tworzy autorskie prace prezentowane na mainstreamowych scenach i festiwalach w kraju i za granicą. „Cops & Robbers” kreuje wspólnie z Medie Megas, choreografką, dramaturżką i tancerką. To ich drugi wspólny spektakl. W 2022 roku zrealizowali „Do Robots Have Emotions?” wyprodukowany przez centrum kultury i sztuki współczesnej w Atenach, Onassis Stegi.
Proces kreacji „Cops
& Robbers” rozpoczął się dwa lata temu od pomysłu i zarysu koncepcji
stworzonych przez Manolisa Saridakisa, które następnie były rozwijane przez
cały zespół, pod merytoryczną opieką Medie Magas, która odpowiada za
dramaturgię dzieła.
„W policjantów i złodziei graliśmy z
siostrą gdy byliśmy dziećmi. Ale teraz, kiedy jestem dorosły, kiedy oglądam
telewizję i widzę w wiadomościach złodziei i policjantów, odczuwam strach” –
opowiada Saridakis. A Megas uzupełnia: „Proces twórczy został ukształtowany
przez dramaturgiczną eksplorację różnorodnych problemów, które wyłaniają się z
relacji Manolisa z tą grą – radosnej zabawy, beztroskiego dzieciństwa,
dostępności i poczucia bezpieczeństwa we współczesnym społeczeństwie.
Zachowanie performatywnego charakteru i emocji gry, przy jednoczesnym
stworzeniu struktury spektaklu, która odzwierciedla ten proces twórczy, było
dla nas ekscytującym wyzwaniem”.
Spektakl zaczął nabierać kształtów w pierwszej fazie pracy, która opierała się
na badaniach, prezentacjach i warsztatach prowadzonych z różnymi grupami. Ten etap
został sfinansowany przez greckie Ministerstwo Kultury w ramach programu
Kreatywna Grecja 2025 w kategorii „Finansowanie działań i programów promujących
pełną dostępność dla osób niepełnosprawnych w 2025 roku” i przebiegał pod
produkcyjną opieką firmy Shared Productions.
Kolejnym etapem powstawania spektaklu jest tygodniowa rezydencja w Centrum
Kultury ZAMEK w Poznaniu. Udział w niej bierze pięcioosobowa grupa kreatywna z
Grecji oraz dwie lokalne osoby artystyczne – Ewa Jenek i Bartosz Pawłowski.
Polscy artyści zostaną także włączeni do obsady prezentacji work-in-progress
„Cops & Robbers”, która odbędzie się 25 września w CK ZAMEK.
Podczas rezydencji praca grupy skoncentruje się na tym, jak włączenie nowych artystów i artystek, osób o różnym pochodzeniu, doświadczeniu, różnych kondycjach i percepcjach może zaistnieć artystycznie i praktycznie, przy jednoczesnym dalszym rozwijaniu materii spektaklu. Rezydencja będzie również okazją do zgłębienia kwestii uczestnictwa publiczności i zapewnienia dostępności oraz zastanowienia się, jak te elementy mogą stać się integralną częścią dzieła, a nie tylko dodatkiem do gotowej formy artystycznej. Ten aspekt będzie poruszony podczas wspólnej pracy warsztatowej z zespołem Teatru Klucz. Ponadto, grecki zespół, wraz z polskim specjalistą od audiodeskrypcji Marcinem Głowińskim skupi się na eksploracji narzędzi i formatów, które zwiększają dostępność spektaklu dla widzów i widzek z niepełnosprawnością wzroku.
Osoby artystyczne i
specjalistyczne zaangażowane w rezydencję:
Manolis
Saridakis, Medie Megas, Olympia Antonena, Ismini Slijper, Chrysanthos
Christodoulou, Ewa Jenek, Bartosz Pawłowski, Marcin Głowiński, zespół Teatru
Klucz.
Zespół tworzący spektakl „Cops & Robbers”:
Koncepcja: Manolis Saridakis
Dramaturgia i kierownictwo prób: Medie Megas
Zespół twórczy: Manolis Saridakis, Medie Megas we współpracy z tancerzami
Występują: Irini
Kourouvani, Ismini Slijper, Olympia Antonena, Christos Christakopoulos,
Manolis Saridakis, Medie Megas
Scenografia: Natasa Lekkou
Teksty: Maria Papadopoulou
Muzyka: Chrysanthos Christodoulou
Dokumentacja wideo/zdjęciowa: Gkikas Melachrinos
Produkcja: Onassis
Stegi / Europe Beyond Access
Realizacja produkcji: Iiminal and Shared
Productions
Manolis Saridakis – jedyny w Grecji i jeden z niewielu w Europie
choreograf z niepełnosprawnością intelektualną i autyzmem, który kreuje
autorskie prace prezentowane na mainstreamowych scenach i festiwalach w kraju i
za granicą. Mieszka w Atenach. Jest twórcą poruszającym się w obszarach tańca
współczesnego, teatru i muzyki. Kształcił się jako tancerz i choreograf na
warsztatach, laboratoriach i kursach realizowanych w Grecji i poza jej
granicami w ramach programów: iDance, Europe Beyond Access i Unlimited Access w
Onassis Cultural Center (OCC) oraz warsztatach organizowanych przez organizacje
pozarządowe takie jak Iiminal czy ISON. Jego pierwszy spektakl „Do robots have
emotions?” był prezentowany na scenach i festiwalach w Grecji, a także w Serbii
i na Cyprze.
Saridakis występował w wielu
spektaklach, m.in. jako członek gupy teatralnej ArtTogether. Zagrał w filmie
dokumentalnym Stavrosa Petropoulosa „I am a Dancer”. Studiuje muzykę w National
Conservatory.
Medie Megas – absolwentka Greek National School of Dance, z tytułem
magistra sztuki w dziedzinie tańca współczesnego, który otrzymała na
Uniwersytecie Kent afiliowanym przy London Contemporary Dance School. Pracuje
jako tancerka, choreografka i edukatorka, naucza improwizacji, choreografii i
historia tańca. Od 2013 roku działa na polu tańca i niepełnosprawności
angażując się m.in. w walkę o równy dostęp dla osób z niepełnosprawnościami do
zawodów związanych z teatrem i tańcem. Jest jedną z założycielek dwóch greckich
sieci tanecznych: Syndesmos Chorou (2009–2015) i działającej do dziś Arsi
Network for Dance and Disability. W 2024 roku Megas opublikowała zbiór tekstów
eksplorujących taniec poprzez podejście interdyscyplinarne i teoretyczne,
zatytułowany „Present Bodies: an introduction to dance theory”. W latach 2025–2026
była mentorką artystyczną w programie Erasmus+ SEED – Social and Ecological
Engagement through Dance. Jej prace choreograficzne były prezentowane w
najważniejszych instytucjach kulturalnych i na festiwalach, w tym w: Onassis
Cultural Center, Greek National Theater, Athens Festival, Kalamata
International Dance Festival, ΜΙRfestival, Thessaloniki Biennale of
Performance, Fast Forward Festival i Danae Festival.
www.mediemegas.gr
Olympia Antonena – tancerka i
performerka, która interesuje się tańcem współczesnym, badaniami nad ruchem
oraz wzajemnym oddziaływaniem różnorodnych wpływów artystycznych. Posiada
dyplom tancerki i nauczycielki tańca greckiego Ministerstwa Kultury. Jest
absolwentką Department of Communication and Media Studies na National and
Kapodistrian University of Athens. Tworzyła i występowała w wielu produkcjach w
Grecji i za granicą. Od 2020 roku aktywnie angażuje się w inicjatywy edukacyjne
i artystyczne na styku tańca i niepełnosprawności, a także bierze udział w
warsztatach rozwoju publiczności w Onassis Stegi, w ramach programu Europe
Beyond Access. W latach 2023–2025 była członkinią inkluzywnego zespołu
tanecznego Artogether.
Współpracowała z choreografami takimi jak: Tzeni Argyriou, Iris Karayan,
Androniki Marathaki, Medie Megas i Katerina Gevetzi, Manolis Saridakis. Jej prace
choreograficzne były prezentowane na Zante Dance Festival i Compartments Dance
Project. Jest członkinią Arsi – Network for Dance and Disability, pracuje jako
menadżerka ds. komunikacji w organizacji Iiminal.
Ismini Slijper – grecko-holenderska
tancerka i choreografka z niepełnosprawnością wzroku. Mieszka w Atenach i
pracuje między Amsterdamem, Atenami i Antwerpią. Ukończyła Royal Conservatoire
w Antwerpii (licencjat z tańca współczesnego). Jej praktyka artystyczna
koncentruje się na dostępności, intymności, percepcji wielozmysłowej i
eksploracji alternatywnych sposobów widzenia poprzez ciało. Równolegle z pracą
choreograficzną Ismini współtworzyła FountainFest, wraz z mieszkającą w Belgii
kolumbijską tancerką i choreografką Isabellą Arboledą Tovar – trwający projekt
feministyczny, eksplorujący przyjemność. W ramach tego projektu była kuratorką
FountainFest: The Festival of Female Pleasure (Antwerpia, 2022–2023) oraz
Hedone (2025), wielozmysłowej wycieczki muzealnej opracowanej we współpracy z
Royal Museum of Fine Arts w Antwerpii.
Chrysanthos Christodoulou – studiował grę na różnych instrumentach, w
tym na skrzypcach, fortepianie i gitarze jazzowej, a także uczył się śpiewu. Od
1999 roku komponuje muzykę dla teatrów tańca, przedstawień teatralnych, filmów
dokumentalnych, filmów krótkometrażowych i programów telewizyjnych.
Współpracował z greckimi i międzynarodowymi artystami i zespołami tanecznymi i
teatralnymi, takimi jak: Medie Megas, Dalika Dance Theater, NTNG (National
Theatre of Northern Greece) Dance Theater, DIPETHE Patras, Giorgos Zamboulakis,
Sforaris (Giannis Kalavrianos), Trio 7d9, Default Company, Vis Motrix, Kodikas
Theater, Amalia Theater i innymi. Wydał następujące płyty: „Anti-keimeno Ego”
(2003, Hitch-Hike), „Landscape: White” (2004), „On the Run” (2009), a także
siedmiocalowy winyl „On the Run” (2010). Jest członkiem-założycielem
projektu audiowizualnego Modified Dog, z którym wydał płyty: „Memories21”
(Thirstyleaves Records, 2018) oraz „Once You Are In You Are Never Out” (2021).
Jako kompozytor i wykonawca brał udział w znaczących wydarzeniach w Grecji:
Athens Festival, Unlimited Festival, 51. Dimitria Festival, Fast Forward 5 oraz
za granicą: Festival Heimspiel (Szwajcaria), Fusion Festival (Niemcy), Danae
Festival (Włochy). Od 2012 roku tworzy także w ramach Caravan Project
komponując muzykę do nagradzanych filmów dokumentalnych: „The Blind Fisherman”,
„Black Earth”, „People in Limbo” i „The Golden Forest”.
https://chrysanthos-christodoulou.com/
Bartosz
Pawłowski
– najmłodszy stażem artysta Teatru Klucz, działającego w Centrum Kultury ZAMEK
w Poznaniu, pod opieką artystyczną tancerza, choreografa i pedagoga Janusza
Orlika. Bartosz dołączył do zespołu w 2025 roku i współtworzył ostatni spektakl
grupy zatytułowany „Intro”. Uczestniczył w warsztatach ruchowych z Krystal S.
Lowe i Amber Howells, a także w improwizowanym spektaklu „Ławka”, który
zakończył warsztaty. Bartosz jest zapalonym sportowcem, gra w kręgle, pływa i
uprawia judo.
Ewa Jenek – absolwentka kulturoznawstwa, niezależna badaczka zjawisk
kulturowych, self-adwokatka i performerka „w stanie zawieszenia” – jak sama
mówi. Wystąpiła w spektaklu „Niech słońce nigdy nie zaświeci tego dnia” (2014)
w reżyserii Rafała Urbackiego. Spektakl ten gościł na wielu scenach w całej
Polsce, zdobywając liczne nagrody i entuzjastyczne recenzje. Ewa wystąpiła
również w teledyskach muzycznych zaprzyjaźnionych artystów – „Faul” Piotra
Bajzla Piaseckiego i „Tryptyk Narodowy” zespołu Na Górze. Jest autorką artykułu
opartego na własnych doświadczeniach, zatytułowanego „Tryptyk Narodowy. Występ
z osobami z alternatywnymi umiejętnościami motorycznymi z perspektywy
performatywnej. Próba retrospekcji”, opublikowanego w monografii „Łączymy
światy. O projektach artystycznych angażujących osoby z niepełnosprawnościami”.
#opisujemy
Zdjęcie. Sala z czarnymi kotarami i jasną podłogą. Na zdjęciu cztery osoby: jedna siedzi na wózku po lewej stronie, dwie stoją na środku, a kobieta na pierwszym planie, odwrócona tyłem do aparatu, unosi jedną rękę i jest w trakcie podskoku. Wszyscy wykonują różne gesty i ruchy.
