Centrum Kultury Zamek

„Czymże jest nazwa? To, co zwiemy różą, / Pod inną nazwą równie by pachniało” – przekonywała szekspirowska Julia. Gdyby zadała to pytanie współcześnie, odpowiedź nie byłaby już taka prosta. Nazwy własne pełnią w języku bardzo ważną rolę, a ich obserwacja jest przedmiotem zainteresowania kolejnych pokoleń onomastów, spoglądających na nie z różnych perspektyw badawczych. Chciałabym więc opowiedzieć o tych badaniach w kontekście ich związku z Poznaniem. Opowiedzieć o związanych z UAM onomastach, o poznańskim nazewnictwie miejskim, specyfice wielkopolskiej antroponimii oraz nazwach własnych w kryminałach, których akcja rozgrywa się w naszym mieście. I pokazać, że dziś – wbrew słowom Julii – nie wiadomo, jak pachniałaby róża inaczej nazwana.

Absolwentka poznańskiej polonistyki (1998). Jej zainteresowania badawcze koncentrują się wokół nazw własnych (onomastyki), a w dorobku naukowym znajdują się opracowania poświęcone nazwom literackim (m.in. książki: „Literackie nie-nazywanie. Onomastykon polskiej prozy współczesnej” oraz „Onomastyka na usługach socrealizmu. Antroponimia w literaturze lat 1949–1955”), imionom dawnych oraz najmłodszych mieszkańców Poznania (antroponimii) oraz dawnemu i współczesnemu nazewnictwu miejskiemu (urbanonimii). Jest współautorką pracy „Nazewnictwo geograficzne Poznania. Zbiór studiów” (red. naukowa Z. Zagórski) oraz „Słownika nazwisk mieszkańców Poznania od XVI do XVIII wieku” (red. I. Sarnowska-Giefing). Obecnie pracuje nad książką pt. „Miasto. Onimiczne teorie i praktyki”. Od 2017 roku kieruje Zakładem Gramatyki Współczesnego Języka Polskiego i Onomastyki. Jest członkinią Polskiej Komisji Onomastycznej oraz Komisji Onomastyki Słowiańskiej. W latach 2017–2021 uczestniczyła w pracach Komisji Nazw Miejscowości i Obiektów Fizjograficznych (działającej przy Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji).

W okresie międzywojennym Zamek był siedzibą Uniwersytetu Poznańskiego. Prowadzono tu wykłady, także te otwarte, i inne zajęcia. Mieściło się tu również biuro Wykładów Powszechnych, w którym planowano fakultety, organizowane także poza Poznaniem. Od początku doceniano bowiem znaczenie upowszechniania wyników badań i budowania społeczeństwa opartego na wiedzy. Dzisiaj nawiązujemy do tej ważnej karty w dziejach obu instytucji, organizując Uniwersyteckie Wykłady na Zamku.

Tematem tegorocznych prelekcji jest SŁOWO.

Organizatorzy: Centrum Kultury ZAMEK w Poznaniu, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Fundacja UAM, Muzeum UAM

Nagrania: Studio Filmowe UAM